Borowina czarny skarb

powrót

Wiedza

Jednym z surowców pozyskiwanych z natury jest borowina, czyli wyselekcjonowana odmiana torfu wykorzystywanego do zabiegów leczniczych i kosmetycznych. Forma borowiny pozwala na dobre przyswajanie przez skórę zawartych w niej substancji mineralnych i organicznych. Należy do peloidów, czyli błot, razem z glinkami, mułami i piaskiem.
Biotechnologia
Borowina czarny skarb

Borowina od wieków służy w uzdrowiskach do peloidoterapii, czyli leczenia schorzeń z zastosowaniem błot. Torfy to osady organiczne, które składają się z resztek mchów i roślin wyższych, zachowujące jeszcze wyraźnie ich strukturę anatomiczną i znajdujące się dopiero w początkowych stadiach procesu węglenia. Mogą się tworzyć tylko w warunkach bardzo słabego dostępu tlenu, co chroni szczątki roślinne przed gwałtownym rozkładem. Powstaje, gdy obumierające rośliny bagienne upadają do otaczającej je wody i tam w procesie butwienia, w prawie beztlenowym środowisku, pod wpływem drobnoustrojów ulegają procesom humifikacji. Tak jest w środowisku przesyconym wodą gruntową, a więc przy zarastaniu zbiorników wodnych lub na zabagnionych glebach mineralnych. W miejscach żyźniejszych rozwijają się torfowiska niskie. Zależnie od składu wód gruntowych są one mniej lub bardziej zasobne. Tworzący się tutaj torf ma zwykle odczyn słabo kwaśny lub obojętny. Zależnie od charakteru roślinności wyróżniamy torfowiska turzycowe, trzcinowe lub leśne. Pokłady borowiny występują w Europie Środkowej i Wschodniej, a nasze krajowe zasoby znane są z czystości i wysokiej jakości, dlatego określane są czarnym złotem i z tego powodu są produktem eksportowym. Występują zarówno na północy Polski, jak i w części południowej. Podobny produkt sprowadzany z Chin ze względu na niską cenę nie ma jednak najlepszej opinii z powodu zanieczyszczeń szkodliwymi pierwiastkami.

Tradycja i kontynuacja

Wydobycie borowiny odbywało się dawniej na obszarach pokrytych borami, stąd wzięła się nazwa – borowina. Do lecznictwa wprowadzono ją po raz pierwszy na Orawie, w słynnym uzdrowisku Mariańskie Łaźnie, a było to w 1815 roku. W naszym kraju pojawiła się w nie mniej słynnym kurorcie, jakim jest Krynica, ale ponad czterdzieści lat później. Zabiegi borowinowe mają więc w Polsce długą tradycję i na stałe są wpisane do programów sanatoryjnych ponad 70% uzdrowisk. Stanowią też ważną pozycję w ośrodkach odnowy biologicznej, spa & wellness czy farmach piękności, można też zastosować tę terapię w domu z produktów dostępnych w aptekach.

Lecznicza siła

Borowina wspiera leczenie zwyrodnień stawów, stanów po urazach oraz bólu mięśni i stawów, pomaga w chorobach układu nerwowego, takich jak rwa kulszowa, porażenia i niedowłady, uszkodzenia nerwów obwodowych oraz problemy układu krążenia. Służy w leczeniu chorób kobiecych. Jej duża pojemność cieplna i małe przewodnictwo pozwalają na równomierne, stopniowe i głębokie przegrzewanie tkanek. To powoduje przyspieszenie przemiany materii, działa przeciwzapalnie, zmniejsza dolegliwości bólowe oraz napięcie mięśniowe. Dodatkowo nacisk nałożonej na ciało warstwy borowiny sprzyja ruchowi limfy, co zapewnia wchłanianie się wysięków.

Skóra w borowinie

Mechanizm sorpcyjno-wymiennikowy borowiny pozwala na dostarczenie skórze substancji mineralnych i organicznych, które regulują i stymulują metabolizm. Właściwości rozpulchniające i sorpcyjne sprzyjają usuwaniu szkodliwych produktów przemiany materii. Obecne w borowinie aminocukry i flawonoidy działają immunostymulująco, co korzystnie wpływa zwłaszcza na skórę alergiczną. Flawonoidy neutralizują wolne rodniki, co chroni białka podporowe skóry przed degradacją, a to spowalnia procesy starzenia. Związki o charakterze estrogenowym regenerują i pobudzają procesy metaboliczne, stymulują odnowę komórek, aktywizują syntezę kolagenu i elastyny. Dzięki temu wzmacnia się struktura i gęstość skóry oraz następuje poprawa elastyczności. To chroni przed przesuszeniem oraz skłonnościami do podrażnień. Borowina zwiększa penetrację składników aktywnych przez skórę, co dotyczy substancji znajdujących się zarówno w samej borowinie, jak i w preparatach kolejno stosowanych w danym zabiegu. Borowina ma zastosowanie w zabiegach antycellulitowych ze względu na zwiększanie wnikania substancji czynnych oraz przyspieszenie krążenia krwi i limfy. Dobrze sprawdza się w zabiegach na ciało w formie body wrapping. Polega to na nałożeniu na ciało ciepłej warstwy borowinowej, owinięciu folią i przykryciu kocem. Taki zabieg to samo zdrowie i mnóstwo przyjemności, mimo że w roli głównej występuje mało atrakcyjne brązowe błoto.

Klasyczna wersja

Tradycyjna borowina ma postać gęstego błota, w którym można spotkać części nierozpuszczone. Składa się z fragmentów w większości czteromilimetrowych. Bywa kłopotliwa, bo zostawia osady i zatyka instalacje. Do zabiegów zaleca się borowinę rozdrobnioną bardziej, do 2 mm. Borowina naturalna jest obciążona balastem składników, które nie pozwalają na całościową kąpiel, w przypadku gdy pacjent ma nadciśnienie tętnicze. Używa się też pasty borowinowej, powstałej ze zmielenia borowiny w młynach kulowych i uwodnionej. Do załadowanej do bębna borowiny dodaje się wodę w odpowiedniej proporcji i po 5–7 godzinach mielenia uzyskuje się pastę borowinową o konsystencji kremu o średnicy drobin około 0,01 mm. Do kąpieli służy jeszcze bardziej rozcieńczona postać.

Bibliografia:
Strony internetowe zakładów przyrodoleczniczych oraz ośrodków spa & wellness Materiały producentów kosmetyków www.tolpa.pl, www.kurort24.pl

więcej w Cabines nr 50

Barbara Włudyka
publikacje Cabines 50
do góry | powrót